O schronach, alarmach i kryzysach. Ważna konferencja w starostwie [FOTO]

W sali konferencyjnej Starostwa Powiatowego w Wysokiem Mazowieckiem odbyła się dziś konferencja poświęcona ochronie ludności i obronie cywilnej. Spotkanie zgromadziło przedstawicieli administracji rządowej, samorządowców, strażaków Państwowej i Ochotniczej Straży Pożarnej oraz osoby odpowiedzialne za zarządzanie kryzysowe w gminach powiatu wysokomazowieckiego.

W wydarzeniu uczestniczyli m.in. Wicewojewoda Podlaski Michał Gąsowski, Wicestarosta Wysokomazowiecki Waldemar Kikolski, Zastępca Podlaskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP st. bryg. Marcin Wierel, Komendant Powiatowy PSP w Wysokiem Mazowieckiem mł. bryg. Wojciech Sokołowski, przedstawiciele Podlaskiego Urzędu Wojewódzkiego, burmistrzowie, wójtowie, druhowie OSP oraz reprezentanci lokalnych środowisk.

Tematem przewodnim spotkania było przygotowanie samorządów i służb na sytuacje kryzysowe - zarówno te związane z zagrożeniami militarnymi, jak i zdarzeniami, które mogą wystąpić w czasie pokoju, takimi jak powodzie, długotrwałe przerwy w dostawie prądu, skażenie wody, awarie infrastruktury czy konieczność ewakuacji mieszkańców.

Wicewojewoda Podlaski Michał Gąsowski podkreślał, że program ochrony ludności i obrony cywilnej został w praktyce odbudowany po wielu latach przerwy. Jak zaznaczył, wojna w Ukrainie przypomniała o konieczności ponownego, systemowego podejścia do bezpieczeństwa mieszkańców.

Do powiatu wysokomazowieckiego w ramach programu trafiły w 2025 roku środki w wysokości ponad 4,7 mln zł. Jak wskazywano podczas konferencji, samorządom udało się wykorzystać około 96 procent przyznanej kwoty. Wicewojewoda dziękował przedstawicielom powiatu i gmin za sprawne wydatkowanie pieniędzy, zwracając uwagę, że województwo podlaskie znalazło się wśród liderów w kraju pod względem wykorzystania tych środków.

Jednocześnie zaznaczył, że sam zakup sprzętu nie wystarczy. Kluczowa ma być edukacja mieszkańców i praktyczna wiedza: co oznaczają sygnały alarmowe, gdzie znajdują się miejsca schronienia, do kogo zgłosić się w sytuacji zagrożenia i jak zachować się w pierwszych godzinach kryzysu.

Ważnym punktem konferencji była prezentacja przygotowana przez Mirosława Kaszę z Wydziału Zarządzania Kryzysowego Starostwa Powiatowego w Wysokiem Mazowieckiem. Przedstawił on, jak środki z Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej zostały rozdysponowane w poszczególnych samorządach powiatu.

W 2025 roku gminy i powiat inwestowały przede wszystkim w sprzęt potrzebny do reagowania kryzysowego. Kupowano m.in. agregaty prądotwórcze, cysterny do wody pitnej, sprzęt ratowniczy, defibrylatory, radiotelefony, kontenery, namioty, paczkowarki do wody, sprzęt oświetleniowy, środki ochrony indywidualnej, systemy monitoringu oraz wyposażenie magazynów. Starostwo Powiatowe przeznaczyło środki m.in. na modernizację lądowiska przyszpitalnego dla śmigłowców oraz szkolenia z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej.

W 2026 roku do powiatu wysokomazowieckiego ma trafić jeszcze więcej pieniędzy - ponad 5 mln zł. Priorytetem mają być już nie tylko zakupy sprzętowe, ale również przygotowywanie dokumentacji i adaptacja obiektów, które mogłyby pełnić funkcję miejsc doraźnego schronienia.

Miasto Wysokie Mazowieckie planuje przygotowanie dokumentacji technicznej dla miejsc schronienia w budynkach urzędu. Gmina Ciechanowiec chce m.in. przygotować dokumentację i adaptować części podziemne budynków użyteczności publicznej. Podobne działania planują także inne gminy. Starostwo Powiatowe zapowiedziało przygotowanie dokumentacji projektowej dotyczącej budowy modułowych miejsc ukrycia przy Szpitalu Ogólnym w Wysokiem Mazowieckiem. Docelowo mogłoby tam powstać około 200 miejsc. Planowana jest także adaptacja dawnego budynku starostwa przy ul. Ludowej 15A na około 70 miejsc doraźnego schronienia.

Komendant Powiatowy PSP w Wysokiem Mazowieckiem mł. bryg. Wojciech Sokołowski przedstawił z kolei zakupy zrealizowane przez miejscową komendę. Jak poinformował, do Komendy Powiatowej PSP trafił sprzęt o łącznej wartości blisko 3 mln zł. Wśród zakupów znalazł się m.in. ciężki samochód ratowniczo-gaśniczy z funkcją dostarczania wody do celów bytowych, lekki samochód kwatermistrzowski z możliwością przewozu dziewięciu osób, pompa do wody zanieczyszczonej, manekin szkoleniowy, sorbenty, neutralizatory, umundurowanie specjalne oraz wyposażenie osobiste strażaków.

O szerszym wymiarze programu mówił st. bryg. Marcin Wierel. Zastępca Podlaskiego Komendanta Wojewódzkiego PSP podkreślał, że ochrona ludności nie zaczyna się dopiero w czasie wojny. To także codzienna gotowość do reagowania na awarie, pożary, wichury, skażenia, podtopienia czy długotrwały brak prądu i wody.

W swoim wystąpieniu zwracał uwagę na znaczenie lokalnej odporności - od poziomu domu, przez sołectwo, gminę, powiat, aż po całe województwo. Podkreślał rolę Ochotniczych Straży Pożarnych, kół gospodyń wiejskich i lokalnych liderów, którzy najlepiej znają swoje miejscowości i wiedzą, gdzie mieszkają osoby wymagające szczególnej pomocy.

Wskazywał również na praktyczne aspekty bezpieczeństwa. Mieszkańcy powinni posiadać w domach podstawowe wyposażenie, takie jak latarka, gaśnica, czujka dymu czy zapas najpotrzebniejszych produktów. Szczególnie mocno akcentowano konieczność przygotowania na pierwsze 72 godziny kryzysu, zanim pełna pomoc z zewnątrz będzie mogła dotrzeć do wszystkich potrzebujących.

Podczas konferencji poruszono także temat sygnałów alarmowych. Burmistrz Czyżewa Franciszek Kuczewski zwracał uwagę, że mieszkańcy często nie wiedzą, co oznacza dźwięk syreny, a w wielu miejscowościach kojarzy się on głównie z wyjazdem jednostki OSP do akcji. Przedstawiciele PSP podkreślali, że edukacja w tym zakresie musi być prowadzona szeroko - w szkołach, urzędach, podczas festynów, spotkań z mieszkańcami i przy okazji działań profilaktycznych.

Ważnym elementem dyskusji były również kwestie formalne i finansowe. Przedstawiciele Podlaskiego Urzędu Wojewódzkiego wyjaśniali samorządowcom zasady składania wniosków, podział zadań na własne i zlecone, a także procedury dotyczące inwestycji wieloletnich. Zwracano uwagę, że kolejne lata programu powinny być planowane z wyprzedzeniem, a dokumentacja przygotowywana dziś powinna prowadzić do realnych inwestycji w kolejnych latach.

Konferencja w Wysokiem Mazowieckiem była nie tylko podsumowaniem dotychczasowych zakupów i inwestycji, ale również próbą wyznaczenia kierunku dalszych działań. Jak wielokrotnie podkreślano, najważniejsze będzie połączenie sprzętu, infrastruktury, dobrze przygotowanych procedur i świadomych mieszkańców.

Po części konferencyjnej zaplanowano również prezentację sprzętu zakupionego w ramach programu. Uczestnicy mogli zobaczyć, jak środki przeznaczone na ochronę ludności i obronę cywilną przekładają się na konkretne wyposażenie, które ma służyć mieszkańcom powiatu wysokomazowieckiego w sytuacjach zagrożenia.